دهه فجر مبارک

جامعه هدف این طرح بر اساس چه معیاری انتخاب شده اند؟
مديراجرايي سبد كالايي در بخش تامين و توزيع وزارت صنعت، معدن و تجارت از توزيع 5 قلم كالاي اساسي به صورت رايگان تا نيمه اول بهمن ماه در بين اقشار جامعه هدف خبرداد.منبع1
حسن یونس سینکیمعاون وزیر صنعت، معدن و تجارت:مقرر شد برای توزیع سبد کالا، جامعه هدف 14 تا 15 میلیونی طراحی شود که کارکنان و مستمری بگیران دولت، مستمری بگیران تامین اجتماعی، بازنشستگان لشکری، مددجویان بهزیستی، کارگران، مددجویان کمیته امداد، خبرنگاران و دانشجویان متاهل از جمله افراد هدف هستند.منبع2
سبد کالایی که امسال قرار است به تعدادی از شهروندان داده شود یک مورد خودنمایی می کند: چرا این سبد به بقیه تعلق نمی گیرد. چرا به یک فرد که کشاورز است و در میان جامعه هدف طرح نمی گنجد سبد کالایی داده نمی شود؟ چون رسانه ای ندارد که مطالبه کند یا دلیل دیگری می تواند داشته باشد؟
در همین زمینه سرمقاله 22 دی روزنامه دنیای اقتصاد به این مطلب اختصاص یافت که مطالب جالبی در آن ذکر شده است:
سید امیررضا خسروشاهی *
اخیرا اعلام شد که دولت قرار است سبد کالایی را در میان «برخی اقشار» تا
پایان سال توزیع کند. در توضیح اینکه این «برخی اقشار» کدام اقشار هستند
گفته شده: کلیه شاغلان و بازنشستگان دولت و نیروهای مسلح، کلیه کارگران
مشمول قانون کار و قانون تامین اجتماعی، روزنامهنگاران، خبرنگاران و
هنرمندان، دانشجویان متاهل، طلاب، سرپرستان خانوارهای تحت پوشش کمیته امداد
امام خمینی (ره) و سازمان بهزیستی کشور.
این تصمیم دولت سوالات مختلفی را به ذهن متبادر میکند، اما سوالی که در این نوشته قصد دارم روی آن تمرکز کنم این است که ملاک دولت برای تعیین این «برخی اقشار» چه بوده است و چطور شده است که دولت تصمیم گرفته به این اقشار «هدیه» بدهد، اما به اقشار دیگر نه؟
چرا اقشار دیگری مانند روستاییان (کشاورز یا دامدار که تحت پوشش قانون کار نیز نیستند)، زنان خانهدار، افراد بیکار یا سربازان وظیفه و... تحت پوشش قرار نگرفتهاند؟
اگر معیار دولت نیاز واقعی این اقشار باشد، به سختی میتوان تصور کرد که یک کارمند عالی رتبه دولت نیاز بیشتری به دریافت سبد کالا داشته باشد تا یک فرد بیکار یا یک کارگر زراعتی و بهسختی میتوان این اقدام دولت را با معیار عدالت یا حتی کارآیی اقتصادی توجیه کرد.
اما یک توجیه برای اقدام دولت ممکن است این باشد که دولت به دنبال جلب رضایت حداقل بخشی از مردم در شرایط سخت اقتصادی فعلی است و اقشار اعلام شده به این دلیل انتخاب شدهاند که بهراحتی قابل شناسایی و در دسترس هستند، اما این دلیل ایرادهای متعدد خواهد داشت.
جدای از بحث تشدید نابرابری و منافات با عدالت که در بالا به آن اشاره شد، این طرح، تعهدات جدیدی برای دولت ایجاد میکند که پایان دادن به آن، حتی پس از آنکه توجیه آن از بین رفته باشد، برای دولت بسیار مشکل و پرهزینه خواهد بود و دولت به سختی خواهد توانست این یارانهها را دوباره قطع کند.
به جز این، کمتوجهی به روستاییان و افراد دور از مناطق مرکزی از نظر سیاسی نیز خطا است و ممکن است در انتخابات آتی به ضرر دولت تمام شود.
به نظر میرسد دولت به جای روش اصولی شناسایی خانوارهای واقعا نیازمند بر اساس معیارهای عینی و مطلق (مانند سطح درآمد، محل زندگی، …) که با عدالت نیز سازگاری بیشتری دارد، ترجیح داده است راه ساده و بیدردسری را برگزیند که در کوتاهمدت قابل اجرا باشد، اما به نظر نگارنده هزینههای این راحتطلبی در میانمدت بیشتر از فایده آن خواهد بود و بهتر بود دولت به جای این کار تمام توان خود را بر روی ارائه اصلاحیهای اساسی برای طرح هدفمندی یارانهها متمرکز میکرد که در آن خانوارهای واقعا نیازمند با روشی اصولی و عادلانه شناسایی شوند و حمایتها در قالب آن نهاد انجام گیرد.
* دانشجوي دکتراي اقتصاد- دانشگاه نورث وسترن
منبع3: http://www.donya-e-eqtesad.com/news/778418/
الْبَيِّعَانِ بِالْخِيَارِ مَا لَمْ يَفْتَرِقَا فَإِنْ صَدَقَا وَ بَيَّنَا بُورِكَ لَهُمَا فِي بَيْعِهِمَا وَ إِنْ كَتَمَا وَ كَذَبَا مُحِقَ بَرَكَةُ بَيْعِهِمَا
خريدار و فروشنده، تا از يكديگر جدا
نشده اند، اختيار [فسخ معامله را] دارند. اگر راست بگويند و [عيب
را] آشكار بگويند، داد و ستد براى هر دو، بركت خواهد داشت، و اگر
[عيب را] بپوشانند و دروغ بگويند بركت دادوستدشان خواهد رفت.
مستدرک الوسایل و مستنبط المسایل ج 13 ، ص 298 ، ح 15410
منبع: http://www.aviny.com/hadis-mozooee/eghtesadi/moamele.aspx

دكترپویا جبل عاملی
آقای رییسجمهور در مصاحبه خود به مناسبت صد روزه شدن دولت، خبری پیرامون عرضه یارانه کالایی دادند و سخنگوی دولت نیز آن را تایید کرد. سخنگوی دولت همچنین خبر از آن داد که کارگروهی در مورد اینکه آیا میتوان یارانه نقدی را نیز کالایی کرد، در حال تحقیق هستند. این اخبار میتواند نگرانکننده باشد؛ زیرا به آن معنی است که اقتصاد ایران خواهان بازگشت به راهی است که آن را طی کرده و زیانها و خسران آن را نیز دیده است.در همین جا باید متذکر شد، تفکری که میگفت چون فلان سیاست در دولت غیر خودی انجام شده، ناپسند است و باید تغییر کند، ازآن دولت پیشین بود و آنانی که سخن از اعتدال میزنند، نباید به این اشتباه تن دهند. اگر سیاستی ناصحیح بوده نه به سبب عامل و تصمیم گیرنده آن، بلكه به خاطر منطق آن باید بیراهه قلمداد شود. در ارتباط با یارانه نقدی نیز باید همینگونه عمل شود. اگر دولت میانگارد که نفس یارانه نقدی اشتباه بوده باید با استدلال این اشتباه را شفاف و جایگزین آن را مشخص کند.
آنچه امروزه نه تنها تئوری که اغلب اقتصاددانان و مشاوران نهادهای بینالمللی بر آن صحه میگذارند، آن است که بهترین نوع یارانه، یارانه نقدی است.
هم به دلیل آنکه گزینههای بیشماری را به گیرنده یارانه میدهد و هم از آن رو که موجب خلل در نظم بازار و فرآیند قیمتی نمیشود.
نفس یارانه نقدی مورد تایید تئوری است و در بسیاری از کشورها نیز موفق بوده است.
با وجود این نمیتوان کتمان کرد که فاز اول یارانهها دچار اشکالاتی نیز بوده و بزرگترین آنها عدمتوازن درآمد و هزینه آن بوده است. روزنامه دنیای اقتصاد در همان ابتدای اجرای فاز اول در مقام پاسخ به آنانی که این طرح را تورمزا میدانستند، بر این امر تاکید داشت که تنها منبع تورمزا بودن این طرح آن است که کسری بین درآمد و هزینه آن باشد و اگر این طرح بهدرستی انجام شود، تورم ایجاد نمیکند، اما متاسفانه از آنچه بیم وجود داشت رخ داد و کسری باعث شد تا به شکل آشکاری آثار مثبت طرح یارانههای نقدی تحتالشعاع قرار گیرد.
این مشکل، اما با کمی ژرفنگری بیشتر در فاز دوم برطرف خواهد شد؛ ضمن آنکه اگر نیاز باشد میتوان افراد یارانه بگیر را کاهش داد تا این توازن برقرار شود. هر روزی که میگذرد، دولت چه بخواهد و چه نخواهد یارانه کالایی باز میگردد؛ زیرا وقتی دست روی دست میگذارد و بهای حاملهای انرژی را افزایش نمیدهد، این نوع یارانه باز میگردد. این امر به نظر راقم بزرگترین خطری است که در دولت فعلی، اقتصاد ایران را تهدید میکند؛ چرا که دولت کمترین حساسیت را نسبت به آن نشان میدهد و این ابدا مطلوب نیست. بزرگی پروژه اصلاح یارانهها به دلیل اشکالات شکلی و عامل فاز اول آن، گویی در ذهن دولت فعلی رنگ باخته و این جای بسی نگرانی دارد که ای بسا یارانه حاملهای انرژی و کالاهای کوپنی و ... بار دیگر جزئی از ویژگیهای اقتصاد ایران شود. از این کابوس، بر حذر باید بود!
منبع: http://www.donya-e-eqtesad.com/news/769635/
این روز ها هر وقت برنامه های کودک تلویزیون را نگاه کنی مجموعه ای از آوازه خوانی و موسیقی است. من از این حالت ناراحت می شوم. کودکی خیلی بیشتر از این هاست ، و این را به جرات می گویم. تاثیرات این قضیه را در دو مورد تقسیم می کنم: 1) همه توجه و انرژی یک کودک را در موسیقی محدود کنیم. و 2) مضرات موسیقی که برای بزرگتر ها هم تاثیر دارد چه برسد به اینکه ذهن انسان از بچگی به آوازه خوانی و موزیک عادت کند. کانت:
«موسیقی اگر از همه هنرها مطبوع تر باشد، ولی چون به بشر چیزی نمی آموزد، از تمام هنرها پست تر است[23]»
خیلی وقت ها به بازی های دوران بچگی خودم و حتی همین هفت هشت سال پیش می اندیشم. تنوع این بازی ها که حتی بعضی هاش کاملا من در آوردی بود آدم را به وجد می آورد. حتی کارتون ها و برنامه های کودک هم متنوع تر و کاربردی تر بود. شاید هم حالا اینجوری به نظرم می رسد، ولی برنامه های الان به نظر من مجموعه آوازه خوانی است تا برنامه کودک و حیف است که کودکان این سرزمین، کودکانی که قرار نیست فقط بزرگ شوند، چنین محدود بشوند.و اگر همه جا وضع همین بشود معارف عمیق دینی و اسلامی چگونه خواهد توانست در زندگی بچه ها جا باز کند؟
کودکی برای خود دنیایی است و فکر می کنم اشتباه بزرگی است که برای اینکه بچه ها سرگرم شوند، به موسیقی و آوازه خوانی عادت کنند.
اا
درباره موسیقی
"در این زمینه به سه کلمه که در قرآن آمده توجه کنید که عبارتند از لهو، لعب ، لغو . که هرکدام معنای خاصی دارد. گوش کردن به موسیقی که غنا نباشد حرام نیست. ولی انسان وقتی می خواهد به درجات بالاتر برسد باید قلبش آماده دریافت معارف الهی باشد و انسان باید ظرفیت قلبی خودش را از موارد لهو خالی کند تا جای آنرا معارف والاتر بگیرد. "1
حکمت ها، آثار و فلسفه حرمت موسیقی:
بقیه متن در ادامه مطلب
1- مضمون قسمتی از صحبت های حاج آقا قاسمیان از اساتید دانشگاه و روحانی محترم روستای مزار در جلسه تفسیر هفتگی روستا
2- وبلاگ نگاهی به ژرفای نگاه ، http://sajed.blogsky.com/1390/05/05/post-200/
امام صادق عليه السلام فرمود:
«واستعينوا بالصبر و الصلوة» قال: الصبر الصوم.
خداوند عزو جل كه فرموده است: از صبر
و نماز كمك بگيريد، صبر، روزه است.
(وسائل الشيعه، ج 7 ص 298، ح 3)
منبع: http://www.aviny.com/hadis-mozooee/ebadi/rooze.aspx
سایت بورس اوراق بهادار تهران به آدرس http://www.tse.ir
شامل اطلاعات گوناگون و مفیدی می باشد که در عناوین بالای صفحه این سایت آمده و هر کدام دارای زیرشاخه هایی هستند. سربرگ "اطلاعات بازار نقد" شامل زیرشاخه های گوناگون که از میان آن ها " آمار معاملات-->معاملات روزانه و عرضه و تقاضا شامل اطلاعات زیر هستند.
در قسمت آمار معاملات-->معاملات روزانه یا نمای بازار که آمار معاملات روز جاری(شنبه تا چهارشنبه) را نشان می دهد، اطلاعات مفیدی را می توانید بدست بیاورید. از جمله نسبت P/E ، حجم و دفعات معامله هر سهم، درصد تغییر قیمت و ...
همچنین اگر در این صفحه روی نام هر یک از شرکت ها کلیک کنید، مشخصات تفصیلی شرکت شامل: قیمت ها و آمار معاملات، آمار تقاضاهای خرید و فروش در بازار، تعداد سهام، P/E و EPS شرکت، اطلاعات سهامداران، اطلاعات شرکت های هم گروه، اطلاعیه های مرتبط، اطلاعات مالی را می توانید ببینید. نمودار قیمت شرکت نیز در بازه های زمانی یک هفته اخیر، سه ماه، شش ماه، یک ساله و ... قابل مشاهده است.
در قسمت اطلاعات بازار نقد-->عرضه و تقاضا: براي مشاهده جزِييات خريد و فروش بر روي سطرمورد نظر كليك كنيد.
در قسمت آموزش--->آموزش سهامداران: آموزش های عمومی، آموزش سهامداران
و اطلاعات مفید دیگری که می توانید در این پایگاه بیابید.
سایت http://www.codal.ir
شامل اطلاعیه های منتشره توسط شرکت های سهامی بورس اوراق بهادار تهران( اطلاعیه دعوت به مجمع عمومی، پیش بینی سود، صورت های مالی و...)
در قسمت جستجوی اطلاعیه این سایت می توانید اطلاعیه های منتشر شده توسط شرکت مورد نظرتان را بیابید.
سایر سایت های مفید:
مرکز پردازش اطلاعات مالی ایران http://www.fipiran.com/
سازمان بورس و اوراق بهادار http://www.seo.ir/
وب سایت های داخلی http://www.tse.ir/cms/Default.aspx?tabid=444
اداره امور گواهینامه های حرفه ای سازمان بورس و اوراق بهادار تهران http://reg.seo.ir/
حوادث اخیر اسف انگیز بود / علما و شخصیت ها در قبال منکرات سکوت نکنند.
حوادث اسفناک و دردناکی که در جریان مراسم تشییع جنازه رییس جمهور ونزوئلا واقع شد، در مجموع اسف آور بود، وقتی این مسائل را نگوییم کم کم منکر معروف می شود و معروف منکر
حضرت آیتالله العظمی مکارم شیرازی در آغاز درس خارج فقه در مسجد اعظم قم نسبت به اتفاقات اخیر در حاشیه مراسم تشییع جنازه هوگو چاوز واکنش نشان دادند.
ایشان با تاکید بر این که مسائل دردناکی در این روزها اتفاق می
افتد که انسان نمی داند در مقابل آن چه کار کند، ابراز داشتند: پیامبر(صلی
الله علیه وآله) در حدیثی می فرماید زمانی بر امت من می آید که امر به
معروف و نهی از منکر ترک و جای منکر و معروف عوض می شود.
معظم له با
تاکید بر این که باید از زمانی که معروف منکر و منکر معروف شود ترسید،
خاطرنشان کردند: اگر بخواهیم به اینجا نرسیم باید علما، فضلا و شخصیت ها
منکر را که مشاهده می کنند بگویند و متاسفانه خیلی ها نمی گویند و اعتراضی
نمی کنند.
حضرت آیت الله العظمی مکارم شیرازی یادآورشدند: حوادث اسفناک و
دردناکی که در جریان مراسم تشییع جنازه رییس جمهور ونزوئلا واقع شد، در
مجموع اسف آور بود، وقتی این مسائل را نگوییم کم کم منکر معروف می شود و
معروف منکر.
ایشان از موضع گیری صریح آیت الله یزدی در قبال این مساله
تقدیر کرده و افزودند: من از اقدام به جای آیت الله یزدی رییس جامعه
مدرسین حوزه علمیه قم خوشم آمد و به هفده نفر از نمایندگان مجلس نیز در این
مورد موضع گیری کردند که جای تقدیر است.
معظم له اضافه کردند: متاسفانه
بسیاری در مقابل این مسائل سکوت کردند، من بیش از این در این باره صحبت
نمی کنم ، اما اخیرا جشنی در تهران به نام استقبال از نوروز تشکیل داده
اند، این جشن چهار ساعت به طول انجامیده و بساط موسیقی های محلی و غیر محلی
بوده است و آمدند رقصیدند و کوبیدند و دختران را نیز وادار به رقص کردند.
ایشان
با ابراز تاسف از وقوع چنین مسائلی به نام استقبال از نوروز خاطرنشان
کردند: اگر ما نگوییم و اعتراض نکنیم در پیشگاه الهی مسؤول هستیم، من خواهش
می کنم از آقایان منکراتی که می بینند سکوت نکنند.
حضرت آیت الله
العظمی مکارم شیرازی افزودند: امیدواریم خداوند تبارک و تعالی به همه ما
توفیق دهد که در شرایط مختلف بدون ملاحظه جهات وظیفه شرعی خود را انجام
دهیم.
مهدی نصرتی
سالها است که قطع وابستگی به صادرات نفت یکی از اهداف
سیاستگذاران نظام است. البته حالت ایده آل این بود که این قطع وابستگی به
صورت داوطلبانه و در سالهای گذشته ایجاد میشد.
به نظر میرسد در شرایط حاضر یک توفیق اجباری برای رهایی از اقتصاد نفتی فراهم شده است. از سال گذشته که صادرات نفت تقریبا به یک سوم کاهش پیدا کرده است، قیمت ارز نیز تقریبا سه برابر شده است. با این الگو و از دیدگاه ریاضی اگر صادرات نفت به صفر میل کند، قیمت ارز نیز افزايش خود را ميتواند ادامه دهد؛ اما قرار نیست تا ابد تنها به صادرات نفت متکی بمانیم. اگر قدری اطمینان و ثبات در فضای اقتصادی و سرمایهگذاری کشور ایجاد شود، انگیزه بالایی برای سرمایهگذاری و صادرات به کشورهای همسایه-به ویژه عراق و افغانستان- وجود دارد و درآمدهای ارزی را میتوان جذب و جایگزین درآمدهای نفتی کرد. خلاصه اینکه آن رانت درآمدهای نفتی را لولو برده، به فکر ایجاد فضای امن برای سرمایهگذاری باشیم، هزینههای دولت را بیش از این افزایش ندهیم و چشم امیدمان بعد از خداوند متعال به کارآفرینان و تولیدکنندگان واقعی بخش خصوصی باشد.
منبع1: http://vista.ir/article/244202
منبع2: http://forum.sarmaye.com/showthread.php?t=12
P/E
● مقدمه
نسبت (P به E) از اولین اصطلاحاتی است كه سرمایه گذاران در بورس با آن آشنا می شوند .
P/E یا نسبت قیمت به سود یكی از افزارهای قدیمی و عموما" پر استفاده به
منظور ارزش گذاری سهام است. هر چند محاسبه ی P/E بسیار ساده است اما تفسیر
آن عملا" دشوار می نماید . در شرایط معینی این نسبت بسیار گویا و در زمان
ها ی دیگر كاملا" بی معنا جلوه می كند . از این رو ، غالبا" سرمایه گذاران
این اصطلاح را نادرست به كار می گیرند و درتصمیماتشان بیش از حد لازم به آن
وزن می دهند .
در بخش های بعدی این مقاله ابتدا به تشریح و تبیین P/E می پردازیم، سپس
چگونگی استفاده از این نسبت را در تجزیه و تحلیل سهام بازگو می كنیم ، و
سرانجام به شرایطی می پردازیم كه نباید از این نسبت استفاده شود .
● P/E چیست ؟
P/E كوتاه شده ی نسبت price(P یاقیمت سهم) به Earning Per Share( EPS یا
سود هرسهم) است . همان گونه كه از نام آن پیدا است ، برای محاسبه ی P/E
آخرین قیمت روز سهام یك شركت به سود هر سهم (EPS) آن تقسیم می شود :
قیمت سهم
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــ = P/E
سود هر سهم
غالبا" P/E در تاریخ هایی محاسبه می شود كه شركت ها اطلاعات EPS (معمولاٌ
سه ماهانه) را افشاء می كنند. این P/E را كه بر مبنای آخرین EPS محاسبه می
شود بعضا" P/E دنباله دار نیز می گویند . اما گاهی از EPSبرآوردی برای
محاسبه P/E استفاده می شود،اینEPS معمولاٌ معرف سود برآوردی سال آینده است.
در این صورت به P/E محاسبه شده P/E برآوردی یا پیشتاز گفته می شود. محاسبه
ی P/E گاهی روش سومی هم دارد كه مبتنی بر میانگین دو فصل گذشته و برآورد
دو فصل باقیمانده ی سال است . تفاوت عمده ای بین این سه نوع وجود ندارد اما
بایدبدانید كه از محاسبات داده های تاریخی واقعی در مقایسه با برآوردهای
تحلیل گران مالی استفاده كنید .
مشكل بزرگ محاسبه ی P/E مربوط به شركت هایی است كه سود آور نیستند و از این
رو EPS منفی دارند . در خصوص چگونگی رفتار با این پدیده دیدگاه های
متفاوتی وجود دارد . برخی قائل به وجود P/E منفی هستند ، گروهی در این حالت
P/E را صفر می دانند و بسیاری دیگر هم معتقدند كه دیگر P/E محلی از اعراب
ندارد .
به لحاظ تاریخی دربورس اوراق بهادار تهران عموماٌ میانگینP/E در دامنه ی۲/۳
تا ۲/۱۳تجربه شده است. نوسان P/E در این دامنه عمدتا" بستگی به شرایط
اقتصادی هر زمان دارد . درحال حاضر میانگین P/E كل شركت های پذیرفته شده در
بورس تهران حدود۲/۸ می باشد. همچنینP/E بین شركت ها و صنایع می تواند
كاملا" متفاوت باشد .
● كاربرد P/E
به لحاظ نظری ، P/E یك سهم به ما می گوید كه سرمایه گذاران چند ریال حاضرند
به ازای هر ریال سود یك شركت پرداخت نمایند. به همین جهت به آن ضریب سهام
نیز می گویند . به عبارت دیگر اگر P/E یك سهم ۲۰ باشد بدین معنی است كه
سرمایه گذلران حاضرند ۲۰ ریال برای هر ریال از سود این سهم( كه شركت
تولیدمی كند) بپردازند .
الف) رشد سود
آنچه در بحث بالا به آن پرداختیم رشد شركت ها است . قیمت سهام بازتاب
انتظارات سرمایه گذاران از ارزش و رشد آینده ی شركت است . اما توجه كنید كه
اندازه ی سود (EPS ) معمولا" مبتنی بر سود های (EPSهای) گذشته است .
اگر شركتی انتظار رشد دارد بنابراین انتظار داریم كه سودش نیز رشد نماید .
در نتیجه تفسیری بهتر از P/E آن است كه خوش بینی بازار از آینده ی رشد یك
شركت را باز تاب می دهد .
اگر P/E شركتی بالاتر از میانگین بازار یا صنعت باشد بدین معنی است كه
بازار در ماه ها یا سال های آینده انتظارات بزرگی از سهم این شركت دارد .
شركتی با P/E بالا باید سود های فزاینده ایجاد كند، در غیر این صورت قیمت
سهمش سقوط خواهد كرد .
مثالی از شركت ایران خودرو گویای این بحث است .
ب) ارزانی یا گرانی
P/E در مقایسه با قیمت بازار شاخص بهتری برای ارزش گذاری سهم است . مثلا"
به شرط پایداری سایر متغیرها ، سهمی با قیمت ۲۰۰ ریال و P/E برابر ۱۰ بسیار
گران تر از سهمی با قیمت۲۰۰۰۰وP/E برابر۱۰ است . توجه كنید كه محدودیت
هایی در این مثال وجود دارد . شما نمی توانید P/E های دو شركت كاملا"
متفاوت را برای ارزش گذاری بهتر آنها مقایسه كنید. به عبارت دیگر تعیین
بالا یا پایین بودن P/E بدون توجه به دو عامل اصلی بسیار دشوار است : ۱)
نرخ رشد شركت و ۲) صنعت.
۱) نرخ رشد شركت
آیااندازه ی رشد گذشته ی شركت ها می تواند معرف نرخ های انتظاری از رشد
آینده باشد ؟ هر چند پاسخ این پرسش نمی تواند صریح باشد اما در عمل سرمایه
گذاران برای پیش بینی سود (EPS ) و محاسبه ی P/E از نرخ های رشد گذشته
استفاده می كنند .
۲) صنعت
مقایسه ی شركت ها تنها در صورتی فایده منداست كه به یك صنعت تعلق داشته
باشند ، مثلا" شركت های صنعت ... عمدتا" دارای ضرایب P/E پایین هستند چون
به رغم ثبات صنعت رشد پایینی دارند . از طرف دیگر شركت های صنعت .... به
دلیل انتظار رشداز P/E های بالایی برخوردارند .
● دام های كاربرد P/E
تا بدین جا آموختیم كه در شرایط معینی P/E می تواند ما را در تعیین بالا یا
پایین بودن ارزش یك شركت كمك كند . همچنین پی بردیم كه P/E تنها در شرایط
معینی معتبر است .اما علاوه براین دام های دیگری نیز در تحلیل P/E وجود
دارد كه در ادامه درباره ی برخی از آنها بحث می شود .
● حسابداری
سود یك اندازه ی حسابداری است كه در محاسبه اش از اقلام غیر نقدی نیز
استفاده می شود . معیارهای اندازه گیری سود بر طبق اصول حسابداری همگانی
(GAAP ) مقرر می شوند . این اصول در گذر زمان تغییر می كند و در هر كشوری
نیز متفاوت از دیگر كشورها است . از این رو محاسبه ی سود ( EPS) بسته به
چگونگی دفتر داری و حسابداری می تواند به صورت های متفاوت ارائه شود . در
نتیجه مقایسه ی سودها (EPS ها ) با یك دیگر گاهی به مقایسه ی سیب و پرتقال
می ماند .
● تورم
در شرایطی كه اقتصاد كشور تورم بالا یی را تجربه می كند طبعاٌ كالاها و
هزینه های استهلاك به دلیل بالا رفتن هزینه های جایگزینی كالاها و تجهیزات
در مقایسه با سطح عمومی قیمت ها كم نمایی می شود . بنابراین در زمان های
تورمی P/E ها عموما" پایین تر می آیند زیرا بازار سودها را كه به صورت
ساختگی به بالا گرایش دارد تخریب شده می بیند . بررسی P/E همانند تمامی
نسبت ها ، در گذر زمان برای پی بردن به روند آن ارزشمند است . تورم این
بررسی را دشوارمی كند زیرا اطلاعات گذشته در امروز از فایده مندی كم تری
برخوردارند .
● تفسیری دیگر
P/E پایین لزوما" بدین معنی نیست كه ارزش یك شركت كم نمایی شده است . بلكه
به معنای آن است كه بازار معتقد است شركت در آینده ی نزدیك با مشكل روبرو
خواهد شد . سهمی كه قیمتش پایین می آید معمولا" دلیلی دارد .
عمده ترین دلیلش این است كه سود شركت كم تر از سود انتظاری اش خواهد بود .
این مساله P/E دنباله دار بازتابی ندارد مگر آن كه سود در عمل نیز محقق
گردد .
● تنها به اتكای P/E سهام نخرید
یكی از پر بسامد ترین اشتباهاتی كه سرمایه گذاران غیر حرفه ای مرتكب می
شوند خرید سهام صرفا" به اتكای P/E بالا یا پایین است . توجه كنید كه ارزش
یابی سهام تنها با تكیه بر شاخص های ساده ای مانند P/E ساده انگارانه و
نادرست است . P/E بالا ممكن است به معنی بیش نمایی ارزش سهم باشد و هیچ
تضمینی وجود ندارد كه بعدا" به سرعت پایین نیاید . ضمنا" توجه كنید كه حتی
اگر ارزش سهمی كم نمایی شده باشد ممكن است ماه ها یا حتی سال ها طول بكشد
تا بازار ارزش آن را اصلاح نماید .
درهر صورت تجزیه و تحلیل سهام امری بسیار پیچیده تر از دانستن چند نسبت
ساده است . به عبارت دیگر هر چند كلیدی برای معمای ارزش گذاری سهام است اما
تمام آن نیست . از این رو توصیه می شود كه سرمایه گذاران برای خرید سهام
با خبرگان سرمایه گذاری رایزنی نمایند . پاسارگاد نیك آماده است تا سرمایه
گذاران علاقمند را با قواعد سرمایه گذاری آشنا سازد .
●● نتیجه گیری
P/E همه چیز یا به عبارتی حرف آخر را درباره ی ارزش سهم نمی گوید اما برای
مقایسه ی شركت های یك صنعت ، كل بازار یا روند تاریخی P/E یك شركت فایده
مند است .
به یاد بسپارید كه :
الف ) P/E یك نسبت است و از تقسیم P (PRICE یا قیمت روز سهم ) به E (EPS یا سود هر سهم ) به دست می آید .
ب) سه نوع EPS به نام های EPS دنباله دار ، آینده و میانگین وجود دارد .
ج) به لحاظ تاریخی ، میانگین P/E ها در بازه ی ۲/۳ – ۲/۱۳ قرارمی گیرد .
د) به لحاظ نظری ، P/E یك سهم به ما می گوید كه سرمایه گذاران حاضرند چند ریال به ازای هر ریال سود بپردازند .
ه) تفسیر بهتری از P/E این است كه آن بازتاب خوشبینی بازار از آینده ی رشد یك شركت است .
و) P/E در مقایسه با قیمت بازار شاخص بهتری برای ارزش گذاری یك سهم است .
ز) بدون در نظر گرفتن نرخ های رشد صنعت ، صحبت از بالا یا پایین بودن P/E یك شركت بی معناست .
ح) تغییر در اصول حسابداری شامل وجود چندین روش مجاز برای سود (EPS ) تجزیه و تحلیل P/E را دشوار می كند .
ط) P/E ها عموما" در زمان تورم حاد پایین تر می آیند .
ی) تفاسیر بسیاری پیرامون دلیل پایین بودن P/E یك شركت وجود دارد .
ه) تنها به اتكای ضریب P/E اقدام به خرید و فروش سهام نكنید .
نشریه موج
منبع1: http://vista.ir/article/244202
نسبت P به E صنایع و شرکت های حاضر در بورس اوراق بهادار تهران در 91/10/27
مفهوم EPS
EPS یا سود هر سهم مخفف اصطلاح (earning per share) میباشد. مفاهیم حاصل
شده از این واژه از بنیادیترین اصول تصمیم گیری در بازار سهام میباشند.
در واقع این اصطلاح بیانگر سود شرکت در یک دوره مالی مشخص (به عنوان مثال
یک سال مالی) به ازای هر سهم است. به عنوان مثال در حال حاضر EPS شرکت
سیمان فارس و خوزستان از جانب خود شرکت برای سال مالی جاری 1801 ریال پیش
بینی شده است که بیانگر تخصیص یافتن 1801 ریال سود به هر سهم این شرکت
میباشد.
روند تغییرات EPS یک شرکت به شکل معنا داری میتواند اطلاعات مفیدی را درباره روند قیمت سهم به سرمایهگذاران بدهد.
برای بررسی روند تغییرات EPS سه حالت کلی را میتوان در نظر گرفت (البته
باید توجه داشت که تغییرات EPS با در نظر گرفتن احتمالی تغییرات سرمایه
شرکت بررسی شود و توضیحات ذیل با فرض ثابت بودن سرمایه شرکت در بازه زمانی
مورد نظر میباشد).
1- روند نزولی EPS: هنگامیکه بررسی رفتارهای EPS یک شرکت در بازه های
زمانی مورد نظر اعم از گزارشات فصلی و یا تغییرات سالانه نمایانگر روند
نزولی آن باشد، میتوان انتظار داشت که قیمت سهم نیز به تبعیت از روند
نزولی سود، دچار کاهش شود. در نتیجه خرید و یا نگهداری چنین سهمیدر سبد
سهام غیر منطقی به نظر میرسد.
2- ثبات روند EPS: در حالتی که بررسی روند EPS یک شرکت بیانگر ثبات آن و یا
ناچیز بودن دامنه نوسانات آن باشد میتوان ثبات قیمت سهم را نیز محتمل
دانست. چنین سهامیبرای سرمایهگذارانی که تمایل به دستیابی به سودهای
چشمگیر بازار ندارند و تنها حفظ سرمایه برایشان کفایت میکند میتواند قابل
انتخاب باشد. اما از طرفی باید توجه داشت که لزوما ثبات روند EPS باعث
ثبات قیمت سهم نخواهد شد.
3- روند صعودی EPS: در این حالت با بررسی وضعیت رشد EPS شرکت در بازه های
زمانی مورد بررسی میتوان به شکل معنا داری به شکل روند صعودی قیمت سهم پی
برد. در این حالت با در نظر گرفتن روند صعودی EPS و پیش بینی رشد آتی آن در
انتهای دوره مورد نظر میتوان در مورد رشد قیمت سهم گمانه زنیهایی انجام
داد.
دنياي اقتصاد
منبع2: http://forum.sarmaye.com/showthread.php?t=12
از جهان دو بانگ می آید به ضد تا کدامین را تو باشی مستعد
آن یکی بانگش
نشور اتقیا وان یکی
بانگش فریب اشقیا
مطالب زیر را با کمی تغییر از سایت socialstudieshelp ترجمه و اقتباس کرده ام.
منبع: socialstudieshelp
مدل جریان دایره ای
چطور اطمینان حاصل کنیم که تمامی نیاز های شهروندان آماده شده اند؟ ما چگونه مطمئن شویم که آنچه نیاز داریم تولید می کنیم و آن کالا ها منصفانه تخصیص داده می شوند؟( توزیع). البته من به سه سوال اساسی علم اقتصاد ارجاع می دهم.
بنا بر این ما فقط چطور می توانیم مطمئن شویم که آنها به طور مناسب پاسخ داده شده اند. خب، واقعیت این است که ما نمی توانیم.
در کشور هایی که سیستم شان بر اساس سرمایه داری هست ما بر یک الگوی نسبتا پیچیده نظری تکیه می کنیم تا به خودمان بگوییم این کل رقابت آزاد در سیستم سرمایه داری کار می کند. این مدل، مدل جریان دایره ای نامیده می شود. آنچه مدل جریان دایره ای به ما می گوید این است که سه عنصر اصلی اقتصادی کار خواهند کرد و متقابلا بر هم اثر خواهند گذاشت تا مطمئن شویم که نیاز ها و خواسته های ما فراهم می شوند.
سه عنصر اصلی وجود دارد، یا آنچه به عنوان بخش ها (sectors) منتسب می شود، از اقتصادی که باید متقابلا اثر کند. این بخش ها عبارتند از:
مصرف کننده ، بنگاه (یا تجارت) ، دولت
جریان مدور اساسا به ما نشان می دهد که ورودی از هر بخش و به تحریک هر بخش دیگر روی تولید و بنا بر این کالا ها و خدمات ایجاد می شوند. اینجا یک نمایش تصویری از مدل دایره ای هست:

http://www.upitus.net/n7z2rw1n3meq تصویر بالا(مدل جریان دایره ای) به فارسی در این آدرس
همانطور که شما می توانید ببینید هر بخش از اقتصاد بخش دیگر را تغذیه می کند. خانوار ها( مصرف کنندگان) کسب و کار را با پرداخت در عوض کار و کالا و خدمات تامین می کنند. دولت ها مصرف کنندگان و بنگاه ها را با پرداخت در عوض کالا ها و خدمات بنگاه و مالیات ها و منابع مصرف کنندگان تامین می کند این چیزی است که رابطه همزیستی نامیده می شود. ما کلا به یکدیگر تکیه می کنیم.
آیا الگوی جریان دایره ای کامل است؟ نه، هیچ کدام به معنای بودنش نیست. این فقط یک نظریه است که توضیح می دهد رقابت آزاد در سیستم سرمایه داریfree enterprise چگونه کار می کند. به عنوان مثال بانک ها، که یک قسمت مهم از اقتصاد هستند ترک شده اند.
بعضی جوامع نظریه الگوی جریان دایره ای را نمی پذیرند. از این رو این جوامع سیستم های اقتصادی دیگری به غیر از سرمایه داری را انتخاب می کنند. سوسیالیسم و کمونیسم نقش دولت را از جنبه ای متفاوت از آنچه کاپیتالیسم انجام می دهد، می بیند. آنها دولتی را میبینند که باید در بعضی موارد همه نیاز ها را فراهم کند(دستورcommand ) و در موارد دیگر بعضی نیاز ها را فراهم کند(سوسیالیست). آنها اعتماد ندارند که این در بیرون به خوبی که نظریه میگوید کار خواهد کرد.
آیا جریان دایرهای کار می کند؟ جواب هست بله و خیر. بله، برای اینکه ما یک جامعه ثروتمند و مولد هستیم. نه، برای اینکه بعضی شهروندان هستند که در رخنه ها میافتند و نیاز هایشان را نیافته اند. ما سعی میکنیم به آنها کمک کنیم و بدین گونه به سوسیالیسم نزدیک میشویم و نقش دولت را افزایش می دهیم. به این دلیل است که ما یک سیستم اقتصادی مختلط هستیم و نه سرمایه داری خالص.
منبع: socialstudieshelp
http://sarkooche.persianblog.ir/
عاقبت این سوز را با نعره پایان می دهیم
خرم آن نغمه که مردم بسپارند به یاد
http://www.sarkamar.blogfa.com/
استبداد رضاخانی یا شورای سقیفه
ترجمه و اقتباس از سایت socialstudieshelp عنوان متن اصلی:
HOW DOES THE U.S. FREE ENTERPRISE SYSTEM OPERATE ?i
سیستم رقابت آزاد سرمایه داری بر طبق پنج اصل عمده کار می کند:
آزادی انتخاب کسب و کار، حق مالکیت خصوصی، انگیزه سود، رقابت، و سلطه مصرف کننده.
آزادی انتخاب کسب و کار (Freedom to Choose Our Businesses )
در کشوری که این سیستم اقتصادی در آن حاکم است، تصمیم این که آیا شما باید به خدمات رایانه ای بروید یا هر نوع کسب و کار دیگری اساسا فقط با خودتان است. شما تصمیم خواهید گرفت که چه مقدار پول هزینه کنید و چند ساعت کار کنید. قوانین معینی شما را از تقلب یا آسیب رساندن به مشتریانتان یا دیگر افراد منع می کند. اما در کل شما تنها رها خواهید شد تا کسب و کارتان را هرجور که مناسب می دانید اداره کنید.
حق مالکیت خصوصی (Right to Private Property)
دارایی خصوصی، یک تکه زمین، یک خانه یا یک ماشین است که مال یک فرد، خانواده یا یک گروه باشد. این مورد تفاوت دارد با یک ساختمان عمومی، یا دارایی عمومی مانند یک پارک یا یک بزرگراه، که همه این ها یک خدمت دولتی را برای شهروندان تامین می کنند. در این سیستم اقتصادی، حق افراد برای خرید و فروش دارایی خصوصی به وسیله قانون ضمانت شده است. البته مردم از این حق باید به روش های امن و معقول استفاده کنند. برای مثال هنگام راه اندازی سیستم های رایانه ای برای مشتریانتان، شما حق ندارید با وسایل الکترونیکی، تلفن یا سیستم های کامپیوتری دیگران دخالت کنید.
انگیزه سود یا محرک سود (Profit Motive)
دلیل اصلی اینکه شما یا هر شخص کارآفرین یک کسب و کار را سازماندهی می کند، بدست آورردن پول است. شما این کار را با بدست آوردن پول بیشتر از آنچه خرج می کنید انجام می دهید. مقدار پولی را که بعد از کم کردن هزینه ها از درآمد های کسب و کارتان برای شما باقی می ماند به نام سود* شناخته می شود. در سیستم رقابت آزاد سرمایه داری بنگاه های تجاری به شدت سعی می کنند هزینه ها را کاهش و درآمد فروششان را افزایش دهند. بهترین موفق ها در این مورد آن هایی هستند که سود بالاتر دارند. اقتصاددانان این تلاش بنگاه های اقتصادی برای بدست آوردن بالاترین سود را انگیزه سود یا محرک سود می نامند.
رقابت (Competition )
همانقدر که شما آزادید که یک کسب و کار رایانه ای را شروع کنید، دیگران هم می توانند. این رقابت بین فروشندگان در همین زمینه برای کسب دلارهای مصرف کنندگان، رقابت (competition) نامیده می شود. اگر کسب و کار شما سود آور باشد، محتمل است که دیگران نیز به امید اینکه مثل شما موفق شوند، به همین زمینه کسب و کار وارد شوند. آن ها برای همین مشتریان با شما رقابت خواهند کرد. برای بدست آوردن سهمی از تجارت رایانه، دیگر فروشندگان ممکن است سعی کنند خدمات بهتر و بیشتری ارایه دهند، یا خدماتی در قیمت های پایین تر. به دلیل فشار رقابت، بنگاه های تجاری دایم باید سعی کنند تا بهترین خدمات را فراهم کنند و بهترین تولیدات را بسازند در کمترین قیمت ممکن.
سلطه مصرف کننده (Consumer Sovereignty)
در پایان، این مشتریان یا مصرف کنندگان هستند که تعیین می کنند چه کسب وکاری موفق بشود یا شکست بخورد. در اقتصاد رقابت آزاد سرمایه داری، مصرف کنندگان گفته می شود که حق و سلطه دارند، قدرت یا آزادی حرف آخر. مصرف کنندگان آزاد هستند که پولشان را برای محصول X یا Y خرج کنند. اگر آن ها Y را بر X ترجیح دهند ، شرکتی که محصول X می سازد ممکن است ضرر کند، از تجارت خارج می شود، یا تصمیم می گیرد چیز دیگری بسازد (شاید محصول Z). بنا بر این چنانچه مصرف کنندگان بخواهند که دلار هایشان را خرج کنند باعث می شود که بنگاه های تجاری همه نوع کالا ها و خدمات معینی را تولید کنند و نه چیز دیگری.
Comparative Economic Systems
سیستم های اقتصادی نسبی- مقایسه سیستم ها
همانطور که گفتهایم همه جوامع باید به مسأله کمیابی جواب بدهند. همه ملتها و جوامع باید منابعشان را به منظور رسیدن به نیاز ها تخصیص بدهند.اینجاست که این معمای ضروری بین خواستههای نا محدود و نیاز های محدود به میان می آید. ما همچنین یادآوری کردیم که همه ملتها باید انتخاب هایی انجام بدهند. این ماهیت تخصیص منابع است. وقتی ما منابع محدود را تخصیص بدهیم، انتخاب کرده ایم. هزینه این انتخاب ها به عنوان هزینه فرصت شناخته می شود. هنگام انجام این انتخاب ها و سر و کار داشتن با کمیابی، تخصیص منابع و هزینه فرصت؛ ملتها پاسخ میدهند به آنچه ما قبلاً رجوع کردهایم به سه سؤال اصلی علم اقتصاد. اینها سؤالاتی هستند که همه جوامع باید هنگام مواجهه با کمیابی و تخصیص کارای منابع بپرسند. :
-چه تولید شود؟ -چگونه تولید شود؟ -برای چه کسی تولید شود؟
هر ملت و جامعهای بدین قرار باید انتخاب هایی انجام بدهد و تصمیم بگیرد بر اساس ارزش هایشان. اگر اجتماع ارزشهای یک جامعه خواستهها و نیاز های بیشتر در هزینه آزادی انتخاب سپس آنها ممکن است سیستمی را انتخاب کنند که اساساً با سیستم ما متفاوت باشد.
بنابراین ما ایجاد سیستمهای اقتصادی کوناگون را دیده ایم.
سیستمهای اقتصادی به سه نوع اصلی تقسیم می شوند. که عبارتند از: -سیستم های اقتصادی سنتی -سیستم های اقتصاد بازار -سیستم های اقتصادی دستوری.
سیستم های اقتصادی سنتی
یک سیستم اقتصادی سنتی جایی است که نقش های اقتصادی افراد همان نقش های والدین و اجدادشان است. جوامعی که به سبک سنتی کالا و خدمات تولید می کنند امروزه در بعضی از قسمت های آمریکی جنوبی، آسیا و آفریقا یافت می شوند. آنجا مردم در روستایی کشاورزی زندگی می کنند که هنوز هم کشت و زرع می کنند و مواد غذایی خودشان را در زمین خودشان جمع آوری می کنند. و به همین شکل لباس تولید می کنند و پناهگاه و مسکن تقریبا درست همان هایی است که در گذشته استفاده می شده است. سنت تصمیم می گیرد که این مردم برای زندگی چکار کنند و کارشان چطور انجام شود.
سیستم اقتصاد بازار
یک سیستم اقتصاد بازار جایی است که تصمیمات اقتصادی یک ملت نتیجه تصمیمات انفرادی خریداران و فروشندگان در بازار است. ایالات متحده یک سیستم اقتصاد بازار دارد. وقتی شما مدرسه را تمام می کنید، ممکن است به کاری بروید که انتخاب می کنید، اگر شغلی دایر باشد. شم همچنین آزادید که در شهرتان تجارت کنید. فرض کنید که شما تصمیم می گیرید که یک تجارت را شروع کنید شما \ولی را که پس انداز کرده اید یا قرض گرفته اید به خطر خواهید انداخت به امید اینکه موفق شوید. قیمتی را که شما برای کالاها و خدماتتان مطالبه می کنید از قیمت های مورد حمایت رقبایتان(بازرگانان دیگری که همان موارد را می فروشند) تاثیر خواهد پذیرفت. موفقیت شما به تقاضای مصرف کنندگان برای کالاهای شما بستگی خواهد داشت. شما ممکن است خیلی خوب کار کنید. اما اگر افراد آنچه شما می فروشید را نخواهند، شما از تجارت بیرون خواهید رفت.
سیستم اقتصاد دستوری
در یک سیستم اقتصاد دستوری تصمیم گیرنده اصلی دولت است. برای هیچ فردی این امکان وجود ندارد که به طور مستقل تجارتی باز کند یا راه بیاندازد. دولت تصمیم می گیرد که چه کالا ها و خدماتی باید تولید بشوند. و دولت این کالاها و خدمات را می فروشد. و همچنین دولت تصمیم می گیرد که استعداد ها و مهارت های کارگرانش چطور استفاده بشود.
متوسط تولید در سیستم های اقتصادی مال چه کسی است؟
ما سیستم های اقتصادی را بر اساس روشی که آنها به سه سوال اصلی اقتصاد(چه چیزی، چطور و برای که) جواب می دهند، طبقه بندی کرده ایم. سوال چهارمی که باید \رسیده شود این است که چه کسی صاحب عایدی تولیدات است؟ یک منابع درآمد تولید اقتصادی سرمایه آن هستند: کارخانه ها، مزارع ، فروشگاه ها، معادن و ماشین آلات. منابع تولید means of production برای تولید دیگر کالاها و خدمات استفاده می شوند.
اگر دولت همه منابع تولید ملی را مالک باشد و اداره کند، سیستم اقتصادی کشور کمونیسم communism نامیده می شود. چین یک سیستم اقتصادی کمونیست دارد . تقریبا همه درآمد منابع تولیدی که جنبه عمومی دارند به وسیله دولت تملک شده اند. طراحان دولت در مورد جواب های سوالات اساسی علم اقتصاد تصمیم می گیرند. کشاورزی در قطعات زمین خصوصی گاهی اوقات اجازه داده می شود. در سال های اخیر دولت چین اجازه داده است که تجارت های شخصی بیشتر و بیشتری انجام شود.
اگر دولت مالک و اداره کننده تعداد زیادی از صنایع اصلی- مانند بانک ها، فرودگاه ها، راه آهن و نیروگاه ها- باشد ولی به افراد اجازه بدهد که صاحب تجارتشان باشند، شامل فروشگاه ها، مزارع و کارخانه ها. سیستم اقتصادی کشور سوسیالیسم socialism نامیده می شود. سوید مثالی است از کشوری که سیستم اقتصادی آن سوسیالیست توصیف می شود. بیشتر صنایع عمده آن مانند معادن زغال سنگ، نیروگاه برق، گاز، تلفن و راه آهن در مالکیت دولت هستند. در سیستم ملی بیمه سلامت سوید مردم در تمام دوره زندگی شان خدمات درمانی رایگان دریافت می کنند.
اگر تقریبا تمام فروشگاه ها، کارخانه ها و مزارع تحت مالکیت و اداره افراد شخصی باشدُ، سیستم آن رقابت آزاد در سیستم سرمایه داری free enterprise یا سرمایه داری capitalism نامیده می شود.
|
communism |
socialism |
capitalism |
|
مالکیت عمومی درآمد منابع تولید تصمیم های گرفته شده به وسیله دولت فعالیت اقتصادی را تعیین می کند. |
مالکیت خصوصی و عمومی درآمد منابع تولید تصمیم های گرفته شده به وسیله مصرف کنندگان، بازرگانان و دولت فعالیت اقتصادی را تعیین می کند. |
مالکیت خصوصی منابع تولید تصمیم های اتخاذ شده بوسیله مصرف کنندگان و بازرگانان فعالیت اقتصادی را تعیین می کند. |
هیچ کشوری سیستم اقتصادی که ۱۰۰ درصد کمونیسم، سوسیالیسم یا سرمایه داری باشد ندارد. همه کشور ها امروزه سیستم اقتصادی مختلط دارند یا اقتصاد های ترکیبی، با مقداری رقابت آزاد و مقداری مالکیت دولتی.
مطالب زیر را با کمی تغییر از سایت socialstudieshelp ترجمه و اقتباس کرده ام. لطفا در صورتی که متوجه نقص یا اشتباه شدید در قسمت نظرات یادآوری نمایید.
کلاس اقتصاد:
درس اول. مقدمه ای بر اقتصاد: مفاهیم اساسی اقتصادی، سیستم های اقتصادی نسبی، قانون عرضه و تقاضا، کشش، ...
Unit One - Basic Economic Concepts
خواستهها Wants : به زبان ساده آرزو های شهروندان. خواستهها همانطور که در ادامه خواهید دید متفاوت از نیاز ها هستند. خواستهها فراتر از نیاز هاست.نیاز ها Needs : اینها احتیاجات اساسی برای بقا هستند شبیه غذا و آب و جان پناه. در سالهای اخیر انتقال از خواستهها به نیاز ها را در بعضی موارد دیده ایم، مثل تلفن
کمیابی Scarcity : خواستههای نامحدود و منابع محدود
عوامل تولید/منابع Factors of Production/Resources : عناصری که یک ملت در دسترس دارد تا با موضوع کمیابی مقابله کند. عبارتند از:
1- زمین، منابع طبیعی و … 2- سرمایه 3- نیروی کار 4-کار آفرینی، روحیه مبتکرانه و ریسک پذیر بودن- این مورد اخیراً به این فهرست اضافه شده.
سه سؤال اساسی علم اقتصاد Basic Economic Questions :
اینها سؤالاتی هستند که همه ملتها چون با کمیابی و تخصیص منابع روبرو هستند، باید از خودشان بپرسند.
1- چه تولید شود؟ 2- چگونه تولید شود؟ چه ترکیبی از منابع-تخصیص منابع 3- برای چه کسی تولید شود؟ توزیع
علم اقتصاد Economics : مطالعه تولید و توزیع کالا ها و خدمات- تلاش بشر برای خواستههای نامحدود و منابع محدود
هزینه فرصت Opportunity Cost : هزینه یک تصمیم اقتصادی. مثال کلاسیک این مورد «اسلحه یا کره»( یعنی تصمیم در مورد استفاده از منابع برای هزینه نظامی یا مواد غذایی). یک جامعه چه باید تولید کند؛ کره، که یک نیاز است یا اسلحه که یک خواسته است؟ هزینه هر کدام از این تصمیم ها کدام است؟ اگر ما تصمیم بگیریم سلاح را انتخاب کنیم کره هزینه این تصمیم است. اگر کره را انتخاب کنیم اسلحه هزینه آن است. جوامع به ناچار همواره با سؤالهایی با مبحث هزینه فرصت مواجه می شوند. این ماهیتی از انتخاب هاست. منابع محدودند بنابراین ما نمیتوانیم هر خواسته یا نیازی را داشته باشیم. (توضیح: هزینه فرصت هر انتخاب یعنی هزینه از دست دادن اولین انتخاب بعدی)
کالاهای رایگان Free Products : هوا، آفتاب و دیگر مواردی از این دست که آنقدر فراوانند که هیچکس نمیتواند صاحب آنها باشد.
اقتصاد دانان علاقهمند به کالا های اقتصادی "economic products" هستند- کالا ها و خدماتی که مفید، نسبتاً کمیاب و قابل واگذاری هستند.
کالا Good : جنس محسوس. اینها خرید و فروش، مبادله و تولید می شوند.
کالا های مصرفی Consumer Goods :کالا هایی که به قصد استفاده نهایی مصرف کننده می باشند.
کالاهای سرمایه ای Capital Goods : اقلامی که در ایجاد کالاهای دیگر استفاده می شوند. مانند ماشین آلات کارخانه ها، بارکش ها و …
کالا های با دوام Durable Goods : هر کالایی که بیشتر از سه سال طول بکشد؛ وقتی بر اساس یک رویه منظم استفاده شود.
کالا های بی دوام Non Durable Goods : هر موردی که کمتر از سه سال طول بکشد؛ وقتی بر یک پایه منظم استفاده شود.
خدمات Services : کاری که برای یک شخص انجام می شود. خدمت نمیتواند لمس یا احساس شود.
مصرف کنندگان Consumers : افرادی که این کالا ها و خدمات را استفاده می کنند.
Conspicuous Consumption : استفاده از یک کالا یا خدمت برای تاثیرگذاری بر دیگران
ارزش Value : یک واگذاری ثروت. این واگذاری معمولاً بر پایه مطلوبیت(سودمندی) یا کمیابی یک مورد است(عرضه و تقاضا).
مطلوبیت Utility : ظرفیت مفید بودن.
پارادوکس ارزش Paradox of value : تخصیص بیشترین ارزش برای چیز هایی که ما کمترین نیاز را به آن داریم مثل آب و بالاترین برای چیزهایی که ما اصلاً نیاز نداریم مثل الماس. چرا ما این کار را می کنیم؟...
ثروت Wealth : مجموع آن کالا ها یا محصولات اقتصادی که محسوس، کمیاب و مفید هستند.
بهره وری Productivity : توانایی تولید مقدار زیاد کالا (محصولات اقتصادی) در یک روش کارامد. یک اقتصاد بهره وری دارد و مولد است وقتی در آن: - از منابع به طور کارا استفاده شود. - تخصصی سازی شود تا کارایی و بهره وری افزایش یابد. - روی سرمایه انسانی(نیروی کار) سرمایهگذاری شود.( توضیح: سرمایهگذاری در نیروی انسانی یعنی افزایش مهارت و آموزش نیروی کار کشور)
=====================================
منبع: http://www.socialstudieshelp.com/Economics_Basic_Concepts.htm
بيشتر مطالب اين بخش به صورت فايل PDF قابل مشاهده و دريافت است.
منبع: http://www.cbi.ir/section/1379.aspx
سلام، درگذشت دوست عزیز و گرامی مان آقای حسین مرادنیا را تسلیت می گویم. انشاءالله مورد رحمت و مغفرت خداوند قرار گیرد. بیایید برای او یک آیه یا یک صفحه از قرآن بخوانیم، باشد که برکات آن موجب شادی آن مرحوم در جهان ابدی گردد.
"بدانكه چون بر كسى آثار مرگ نمايان شود،اول كسیكه بايد به احوال او بپردازد،خود شخص است كه سفر آخرتى ابدى در پيش دارد،و براى او در خور آن سفر توشه لازم است."-از کتاب باقیات الصالحات 2
این کتاب گوشه ای از خاطرات و زندگی پر فراز و نشیب دکتر حسابی است که از زبان فرزند ایشان بیان می شود.
قبل از خواندن این کتاب فکر می کردم ایشان یک استاد معمولی فیزیک بوده در دانشگاه تهران و اهمیت آنرا متوجه نشدم.اهمیت از این لحاظ که چرا چنین دانشمند تاثیرگذار و شاخصی این گونه در جامعه ما گمنام مانده است!
تا حالا برای به پایان رساندن هیچ کتابی اینطور بی تاب نشده بودم. و همانطور که آقا ایرج حسابی هر شب بی تاب بود تا پدرش ادامه خاطراتش رو بگه من هم دلم نمی آمد که کتاب رو رها کنم. نمی خوام بگم که بهترین کتابی که خوندم بوده ولی در نوع خودش بسیار جالبه. جالبه که انسانی به این بزرگی داشته باشیم و ازش هیچی نمی دونیم. از یک طرف دانشمند و از یک طرف دلسوز و فداکار.
زندگی سخت دوران کودکی و نوجوانی در دیار غربت و کشوری دیگر، تلاش و پشتکار فراوان و نا امید نشدن، احترام و ارزش زیادی که به پدر و مخصوصا مادشان قائل بودند، هوش فوق العاده، ارائه نظریات پیچیده و مهم در علم فیزیک، عشق به وطن و برگشت به ایران با وجود داشتن موقعیت های ممتاز علمی در محل اقامتش، شروع کارهای بزرگ در جامعه ای که به راحتی پذیرای علوم جدید و دانشمندی چون او نبودند و ... مواردی است که برای من تازگی داشت و درس های زیادی به ما می آموزد.
داستان دوران کودکی اش که خود ماجرایی است پر فراز و نشیب.در هنگاه اقامتش در آمریکا و اروپا دانشمندان برتر آن دوره تحسینش کرده اند و اینشتین درباره نظریه بی نهایت بودن ذراتش به او می گوید نظریه تو دنیا را متحول می کند. قبل از آن در چند رشته دیگر لیسانس و بالاتر گرفته و ذهن و طبع سرشارش جز به فیزیک و علوم نظری راضی نمی شود.
و در شریطی متفاوت در ایران و جامعه ای که در آن زمان با علوم و فنون جدید بیگانه بوده و حتی در میان وزرا و درباریان هم بی دانشی عمومیت داشت؛ تصور کنید در چنین جامعه ای دکتر حسابی که نظریه های بنیادی علوم پایه-فیزیک- را مطرح و بررسی می کرده با امید و پشتکار و پیگیری فراوان سرمنشاء تحولات بزرگی می شود.فقط شنیدن قسمت هایی از سختی هایی که ایشان در ایران تحمل کرده و با وجود آن همه علم فراوان به مملکت خودش بر می گردد و باز هم تلاش فراوان را سرلوحه خودش قرار داده کافی است تا خواننده بهت زده شود.
مقایسه دوران کودکی، تحصیل، تدریس، کار و کار های بزرگی که انجام داده کافی است تا متوجه شویم که اطلاعات کمی از این بزرگ مرد مملکتمان داریم. خاطراتی که سراسر درس است.
قبلا کتاب "سنگفرش هر خیابان از طلاست " نوشته کیم وو چونگ را خوانده بودم. خیلی کتاب خوبی بود و از این نمونه کتاب ها با نویسنده های خارجی زیاد هست. ولی غافل بودم از اینکه همین کتاب " استاد عشق" را داریم که نویسنده آن یک ایرانی است. و البته دکتر حسابی بسی بالاتر از این نویسنده هاست . به خاطر علمش.
البته این کتاب خاطراتی است که بعدا توسط پسر ایشان نوشته و منتشر شده است و جاهایی هم هست که به صورت معمولی در قالب خاطرات تعریف شده، مسائل مهم کشور که مطرح شده تحلیل و تشریح نشده؛ نیازی هم نبوده است مثلا تاسیس دانشگاه تهران و گسترش آن که علل و پیش زمینه های فراوانی را می توان برای آن بررسی کرد بسیار ساده می نگرد ولی به هر حال این نوشته قسمتی از زندگی دکتر حسابی است و نه تحلیل تاریخ.
در پایان از دوست خوبم آقای حسین مرادنیا که این کتاب را خوانده بود و آنرا به من معرفی کرد تشکر می کنم.
دیگران:http://www.dekami.com/%D8%A7%D8%B3%D8%AA%D8%A7%D8%AF-%D8%B9 %D8%B4%D9%82/
دانلود کتاب http://www.parsbook.org/1389/11/mahmood-hesabi.html
خلاصه کتاب http://najafi4.persianblog.ir/post/2
دانلود فایل صوتی http://audiolib.ir/post-317.aspx
'پاورپوینت اقتصاد' ، بانک پاورپوئینت ایران
روش شناسی، منافع تجارت، تقاضا، عرضه، بازارها، کشش، ...
مقدمه ای بر علم اقتصاد: مسئله اقتصادی، هزینه فرصت، مرز امکانات تولید
Economics Ppt Presentationسایت techshristi
آمار ها و شاخص های اقتصادی گوناگونی را می توانید در وبسایت economywatch ببینید که عناوین و سرفصل شاخص هایی که در صفحه مربوط به کشور ایران آورده شده به شرح زیر است.
Iran (Islamic Republic of Iran) Economic Statistics and Indicators
Economic Indicators for Iran 2010
GDP، GDP Growth، GDP Deflator، Implied PPP Conversion Rate، Investment (% of GDP)، Value of Oil Exports، Total Government Net Lending/ Borrowing (National Currency)، Current Account Balance ، .....
Aggregate Indicators for Iran
Geography، Climate and Environment ، Natural Resources, Agricultural Products, Land Use and Water Use، Literacy Rate, Educational Expenditure and School Life Expectancy ، .....
Internet Indicators
Economic Freedom Indicators
Corruption Perceptions Index Rank and Score
Iran Economic Indicators in other Years
منبع: http://www.economywatch.com/economic-statistics/country/Iran/
آمار های اقتصادی در سایت های دیگری مثل سایت بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران نیز قابل دسترس هستند.
بسم الله الرحمن الرحیم
" ای خدایی که چشم ها و دل ها را هر گونه که بخواهی متحول می سازی ؛ تویی که دل ها را به کسی مهربان می کنی؛ تویی که چشم های مردم را با محبت به سمت کسی می چرخانی ؛ تویی که شب و روز را می بری و می آوری ؛ تویی که سال ها را از وضعی به وضعی و احوال را از حالی به حالی مبدل می نمایی ؛ خدایا حال ما را به بهترین حال مبدل فرما. افکار و اخلاق و اعمال ما را نیکو گردان ."
سلسله مباحث اخلاقی سید محمد ضیاء آبادی
نوروزِ دل به طبیعت یا به حقیقت ؟
"مهم ، عید انسانیت است
عید نوروز عید عالم انسان نیست ، بلکه عید زمین و عید عالَم نباتات است . عیدِ انسان ، روزی است که او از مسیر انحرافی افراط و تفریط در شهوت و غضب برگردد و به مدار اعتدال عقل و ایمان بیفتد و در محاذات خورشید عالم امکان ، وجود اقدس ولی زمان (عج) قرار گیرد و در پرتو نور آن امام معصوم رو به عالم قُرب خدا حرکت کند .
در
این موقع است که درخت تقوا و فضیلت از
سرزمین جانش می روید و گل های مکارم اخلاق
از بوته ی جانش شکوفا می گردد و عید نوروز
، عالم انسان فرا می رسد و فصل بهار انسانیت
و آدمیت آغاز میشود .
امواج
رحمت و نعمت و برکت و عدالت اجتماعی در
جامعه ی بشری فراگیر گشته و همه جا غرق در
نور و سرور و بَهجَت و نشاط انسانی میشود
.
خداست منبع برکات ، حواستان کجاست ؟
--دولت، دلار 1226 تومانی در اختیار وارد کننده قرار می دهد. حالا همان کالای 10 دلاری- به واسطه دلار ارزانی که دولت در اختیارش گذاشته- برای وارد کننده 12260 تومان تمام می شود-->یعنی 3740 تومان تفاوت قیمت تمام شده.
چه اتفاقی افتاده است؟ دولت برای یک کالای 10 دلاری تولید شده در خارج از کشور، یارانه ای معادل 3740 تومان پرداخت کرده!
حال کالایی که در داخل تولید می شود چگونه با وجود این اختلاف قیمت رقابت کند؟ کارخانه های فعال در حال حاضر با وجود نیروی کار با حقوق حداقل قانون کار 330000 تومان نمی توانند با کالاهای وارداتی که به واسطه دلار دولتی ارزان تر از بهای واقعی تمام شده رقابت کنند.( البته تضییع حقوق کارگران، شرایط سخت کاری، تاخیر چند ماهه دستمزد و ... خود مسئله دیگری است که نوشتن در اینجا ما را از بحث اصلی دور می کند.) و نتیجه آن تعطیلی واحد های تولیدی و بیکاری بیشتر. یک سوال: دولت چگونه می تواند ارز را ارزانتر از مقدار بهینه بفروشد یا چگونه می تواند ارزش ریال را به طور مصنوعی بالا نگه دارد؟ بر اساس یک تحلیل1 وجود درآمد های نفتی این امکان را فراهم کرده است.
برای توضیحات بیشتر بخشی از یک مطلب با عنوان سهم نرخ ارز در بحران توليد را می آورم که متن کامل آنرا می توانید با مراجه به آدرس زیر مطالعه کنید:
http://www.donya-e-eqtesad.com/Default_view.asp?@=145870
" اگر نرخ برابری ریال نسبت به دلار را مبنای محاسبات
خود قرار دهیم، مشاهده خواهیم کرد که از سال 1381 تا 1387، ارزش دلار نسبت
به ریال تنها 24درصد افزایش یافته، در حالی که شاخص قیمت کالاها و خدمات
مصرفی (شاخص تورم) در کشور ما طی همین مدت، 154درصد افزایش داشته است. (بر
مبنای سال پایه 1376).
«این امر، که به مفهوم ارزان شدن نرخ واقعی ارز
یا تقویت ریال است، نه تنها صادرکنندگان (کشور ما) را در صحنه رقابت در
وضعیت وخیمی قرار میدهد، بلکه تولیدکنندگان داخلی کالاها را نیز در مقابل
واردکنندگان همان کالاها، بازنده محض میسازد. اگر رشد قیمت دلاری
کالاهای وارداتی را به طور متوسط در این سالها 3درصد در نظر بگیریم و فرض
کنیم که تولیدکننده داخلی (بهطورمتوسط) 50درصد مواد وارداتی دارد، با
یک محاسبه ساده میتوان دریافت که هزینه تولید یک واحد (یک دلار) کالای او
(طی دوره مورد بحث) 101درصد رشد داشته است، در حالی که هزینه واردات همان
کالا برای واردکننده فقط 9/48درصد رشد داشته است. به عبارت دیگر،
تولیدکننده داخلی در این مدت نزدیک به 50درصد رقابتپذیری خود را از دست
داده است. تاسفآورتر اینکه، هرچهدرصد ساخت تولید (و ارزش افزوده) داخلی
بیشتر، یعنی واردات او کمتر بوده باشد، میزان رقابتپذیری او بیشتر ضربه
دیده است.» 6 "
دیگران:
هزینه تثبیت نرخ ارز در دوره اجرای قانون یارانهها
تحلیل دکتر صالحی اصفهانی از افزایش نرخ ارز
"
بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، با هدف توسعه و تقویت پایهای
تحقیقات اقتصادی، سامانه
بانک اطلاعات سریهای زمانی اقتصادی را به دو زبان فارسی و انگلیسی طراحی و در اختیار
عموم کاربران اینترنتی قرار داده است.
در این سامانه اطلاعات بخشهای چهارگانه اقتصاد کلان کشور شامل بخشهای واقعی، خارجی،
دولتی و پولی از طریق آمار موجود در حسابهای ملی (درآمد و هزینه ملی)، تراز پرداختهای
خارجی، آمارهای مالی دولت و حسابهای پولی پوشش داده شده است.
سامانه مذکور مشتمل بر بیش از یک هزار متغیر مهم اقتصادی میباشد که به تفکیک در سرفصلهای
چهاردهگانه «حسابهای ملی» ، «صنعت و معدن»، «ساختمان و مسکن»، «حمل و نقل»، «کشاورزی»،
«انرژی»، «بخش خارجی»، «متغیرهای پولی و اعتباری»، «بورس اوراق بهادار»، «وضعیت مالی
دولت»، «شاخصهای قیمتی»، «امور اجتماعی»، «نیروی انسانی و اشتغال» و «قیمت داراییهای
مالی» با تواتر سالانه برای دوره زمانی سال 1338 به بعد در دو محیط Excel و HTML قابل
فراخوانی است.
از مزایای این بانک اطلاعات، امکان انتخاب همزمان یک صد متغیر مختلف و نمایش آنها در
دو محیط Excel و HTML و همچنین رسم نمودار میباشد. کاربر پس از بارگیری اطلاعات انتخاب
شده در محیط Excel قادر خواهد بود تا از تمامی قابلیتهای این نرمافزار اعم از رسم
نمودار،اعمال فرمول و انجام محاسبات مختلف آماری بهره گرفته و فایل مورد نظر را با
نام و فرمت دلخواه بر رایانه شخصی ذخیره نماید. همچنین در سامانه فوق، امکان مشاهده
فهرست الفبایی و جستجوی سری زمانی مورد نظر فراهم شده است. از مختصات کم نظیر دیگر
این پایگاه ارائه تعاریف و توضیحات ضروری (فرا داده)، درخصوص یکایک متغیرهای اقتصادی
موجود در بانک اطلاعات و کاربری کاملاٌ آسان آن است. در معرفی متغیر، تلاش شده است
تواتر،سال شروع،منبع آمار، تعریف متغیر انتخاب شده و هرگونه توضیح لازم درخصوص سری
زمانی که کاربر را به هنگام استفاده از سری زمانی کمک مینماید، ارایه شود. "
منبع: http://tsd.cbi.ir/Display/AboutUs.aspx
كتاب "ربا، بانك - بيمه" از سري آثار شهيد مطهري است كه انتشارات صدرا آن را از گفته ها، سخنراني ها و يادداشت هاي استاد جمع آوري و در قالب اين كتاب منتشر نموده است.
اين كتاب شامل دو بخش ربا و بانك -- و بيمه است. بخش اول شامل سه فصل 1- متن سخنراني هاي سه جلسه در انجمن اسلامي پزشكان 2-تقريرات و 3- يادداشت ها مي باشد.
انتقاد اينجانب در چند مورد خلاصه مي شود:
1-عدم پيوستگي مطالب 2- نبود بخشي با عنوان جمع بندي و نتيجه گيري در پايان كتاب و 3- تكرار غير ضروري بعضي از مباحث
در بخش اول اين كتاب .. مطالب پيوستگي لازم را ندارد و در بعضي موارد مثل تفاوت قرض و امانت در چند مورد تكرار شده است بدون اينكه نتيجه خاصي از آن گرفته شود. همچنين در فصل سوم بحثي با عنوان حيله هاي ربا آورده شده و به صورتي است كه معلوم نمي شود استاد مطهري موافق است با آن يا نه. شيوه بيان به گونه اي است كه تجويز حيله هاي گفته شده را توسط استاد تداعي مي كند ولي در عين حال در پايان قسمت بعد بيان مي شود كه استفاده از اين روش ها مجاز نيست و شايد موارد ديگر هم به اين صورت وجود دارد كه خواننده را سرگردان مي كند. اينجاست كه وجود بخشي براي نتيجه گيري ضروري به نظر مي رسد.
4-لحن گفتاري مطالب: مشكل ديگري كه در بعضي آثار موجود از شهيد مطهري وجود دارد كه اين كتاب نيز به نحوي اين ايراد را دارد اين است كه بعضي از مطالب آن برگرفته از سخنراني ها و جلسات پرسش و پاسخي بوده است كه ايشان داشته اند. كاملا مشخص است كه نحوه بيان گفتار و نوشتاري با هم تفاوت دارد و بايد هم داشته باشد. ولي در اينجا سخنراني ها به همان صورت در قالب نوشتار در آمده اند. هدف انتشارات صدرا اين بوده است كه در انتقال مفاهيم امانت را حفظ كنند ولي به اين صورت بعضي مطالب غير ضروري و زايد در كتاب آمده.
البته با وجود تمام اين موارد استفاده از آن در مواردي كه تحقيق در زمينه اي خاص و جزئي تر را انجام مي دهيد مفيد خواهد بود چون در زمينه فلسفه حرمت ربا، ماهيت قرض و امانت، تفاوت هاي اين دو، اجاره و منفعت سرمايه و كار، ماهيت پول و ... بحث هاي مفصلي انجام شده كه ارزش آن ها را نمي توان كتمان كرد.
كتاب هاي ديگري هم به همين مضمون از آثار استاد منتشر شده كه مسئله ربا و بانک به ضمیمه مسئله بیمه چاپ1381 از آن نمونه است. من اين كتاب را مطالعه نكرده ام و با توجه به اينكه چاپ جديدتري هست شايد اين ايرادات در آن رفع شده باشد.
همه اين موارد براي اين است كه بگويم هيچ كدام از تصميمات مسئولان بدون علت نخواهد بود، هر چند ما ممكن است دلايل ساده اي را براي آن در نظر آوريم و فقط به حدس و گمان متوسل شويم.
نمونه اي از اين چنين رويدادهايي كه در حال حاضر با آن مواجهيم همين بازار آشفته ارز و طلاست. آشفتگي به اين علت كه در بانك ها يك قيمت وجود دارد و در بازار آزاد قيمت ديگري. و در واقع قيمت ارز رسمي و غير رسمي تفاوت زيادي دارد و تشكيل بازار سياه هم در اين وضعيت مشخص است.
حال سوال اينجاست كه مسئولان دولتي چرا اين روش را در پيش گرفته اند؟
كمبود عرضه و عرضه با قيمت پايين تر از قيمت واقعي خود به افزايش تقاضا منجر مي شود كه در شرايط مازاد تقاضا علاوه بر اينكه به طور طبيعي در بازار قيمت ها بالا مي رودانتظارات افراد را نيز در جهت افزايش قيمت ها در آينده تقويت مي كند.
جالب اينجاست كه هدف دولت به ظاهر اين است كه قيمت ارز و طلا را در سطح پايين نگه دارد،(همين كه قيمت هاي رسمي پايين تر از قيمت بازار است اين مورد را تاييد مي كند) ولي با اقدامات دولت نه تنها به اين هدف نرسيده ايم بلكه برعكس آن نتيجه مي دهد.
سوال: برندگان و بازندگان اين بازي چه كساني هستند؟
در اين مورد در بعضي از سايت ها بحث شده به طور مثال مراجعه كنيد به http://jahannews.com/vdcezz8wfjh87pi.b9bj.html
با توجه به اينكه ذخاير ارز و طلاي بانك مركزي جزء بيت المال و اموال عمومي است، همه افراد جامعه حق دارند با ديدن ارزان فروشي، وجود رانت و در واقع حيف و ميل شدن آن از مسئولان اين وضعيت، توضيح بخواهند.
حتي فراتر از اينكه ما اين حق را داريم به نظر من بر اساس فريضه امر به معروف و نهي از منكر وظيفه سوال و توضيح خواستن داريم.
و با توجه به اينكه هنوز مسئولان دولت دلايل اين سياست را شفاف بيان نكرده اند من به نوبه خودم چند سوال را مطرح مي كنم و از نمايندگان مجلس نيز درخواست مي كنم به طور جدي به دنبال شفاف سازي اين مسائل باشند و پس از دريافت پاسخ آنرا به طور عمومي اعلام كنند:
1- لطفا به طور شفاف توضيح دهيد كه هدف اين تصميمات چيست و جامعه چه سودي از اين وضعيت برده است؟
2- چرا با وجود به بار آمدن اين نتايج زيان بار باز هم با همين روش ادامه مي دهيد؟
3- برندگان و بازندگان اين بازي چه كساني هستند؟
مسلما كساني كه مجري و تصميم گيرنده هستند خوب مي توانند درباره آن توضيح بدهند، توضيحاتي كه با واقعيت سازگار باشد و حاوي تمام جنبه هاي مهم اين مسئله باشد.
همچنين ببينيد:
همه برندهها و بازندههای بازار آشفته ارز
تحلیل رئیس مرکز تجارت جهانی از بازار آشفته طلا و ارز
مقصر تحولات بازار ارز مردم یا مسوولان
انگيزهسازي با واقعيسازي نرخهابلاتكليفي سياست پولي همچنان هزينهزاست-خبر28دي
در اینجا بحث هزینه فرصت و انتخاب بهینه مطرح می شود.
تعریف کمیابی: افزون بودن خواسته های بشر نسبت به عرضه موجود منابع کالا ها و زمان
البته اين قابل رد نيست كه طرح پيشفروش سكه طلا به هرحال هم به نقدينگي افسار زده و آن را به داخل بانكها گسيل ميدارد و هم به تب رواني روزافزون خريد به هر ميزان پاسخ ميدهد، اما نگرانيها از اين است كه ثابت در نظر گرفتن قيمت سكه براي چهار ماه آينده و عدم لحاظ تغييرات احتمالي قيمت جهاني طلا بر آن، ريسك قيمتي بزرگي را براي بانك مركزي و ذخاير پرارزش طلاي كشور به دنبال داشته باشد.
پرسش كارشناسي اين مساله ساده است؛ اگر چهار ماه آينده قيمت جهاني طلا به قدري افزايش يافت كه قيمت سكه با وجود آن مثلا 580 هزار تومان شد، بانك مركزي چه خواهد كرد؟ در اين حالت دو راه پيش رو خواهد بود؛ راه اول اين است كه تغييرات قيمت جهاني طلا را در قيمت فروش سكه تعهد شده به مردم لحاظ كند كه در اين صورت خلف وعده كرده و با اعتماد مردم بازي خواهد كرد.
به علاوه در اين صورت پيشفروش سكه به قيمت ثابت اصولا معنا و فلسفه اصلي خود را از دست خواهد داد و بانك مركزي كاري را خواهد كرد كه اكنون بورس نيز با عرضه سكه طلا ميكند.
اما حالت دوم آن است كه بانك مركزي سفت و سخت بر تعهد خود براي عرضه سكه 540هزار توماني در چهار ماه آينده پابرجا بماند.
در اين صورت چه كسي پاسخگوي ارزانفروشي ذخاير طلاي كشور و حراج ارزانقيمت و ضرري كه از اين ناحيه متوجه كشور ميشود، خواهد بود؟ به نظر ميرسد از هر دريچهاي كه به اين طرح نگاه شود ـ با در نظر گرفتن مزاياي غيرقابل انكار آن ـ ريسك آن براي منافع كشور و بانك مركزي بالاست.
البته ممكن است گفته شود چون بانكها كل مبلغ سكههاي پيشفروشي را يكجا دريافت كرده و در مدت 4ماه نگهداري و استفاده از آن سودي نميپردازند، ريسك ياد شده با افزوده شدن سود به اصل مبلغ سكه كاهش مييابد.
در پاسخ بايد گفت سود رسمي اضافه شده به سكههاي پيشفروشي به قدري اندك است كه براي پوشش ريسك قيمت جهاني طلا اصولا به حساب نميآيد.
براساس بسته سياستي سال 90، نرخ سود سپردههاي سه تا كمتر از شش ماه فقط شش درصد آن هم به صورت سالانه است كه يك محاسبه ساده نشان ميدهد نگهداري چهار ماهه وجوه سكهها توسط بانكها فقط 10 هزار تومان سود به قيمت هر سكه خواهد افزود و قيمت آن را به 550 هزار تومان افزايش خواهد داد.
اما نوسانات فعلي قيمت جهاني طلا كه گاه در يك روز به 100 دلار ميرسد و لحاظ رشد احتمالي قيمت ارز در داخل كشور چيزي نيست كه بتوان با 10 هزار تومان آن را بيمه كرد.
سيد علي دوستي موسوي - گروه اقتصاد
منبع: جام جم آنلاین